Artikel 5 VEU

Een richtlijn kan rechtstreekse werking hebben als: 1. De implementatietermijn is verstreken zonder correcte omzetting 2. De bepaling is voldoende duidelijk, nauwkeurig en onvoorwaardelijk (Van gend & Loos); 3. Het betreft een verticale verhouding (burger tegenover staat – zie Faccini Dori).

Verticale verhouding? Ja. Mario is particulier, en hij staat tegenover de overheid (justitiële autoriteit).

Implementatietermijn verstreken? Ja. Richtlijn moest uiterlijk 1 april 2018 zijn omgezet, maar dat is nog niet gebeurd.

Is artikel 9 voldoende duidelijk en onvoorwaardelijk? Ja. ➤ Het artikel legt een duidelijke verplichting op aan lidstaten: als niet aan de voorwaarden van artikel 8 lid 2 is voldaan (bijv. als iemand niet bewust afstand heeft gedaan van zijn recht om aanwezig te zijn), dan moet de persoon het recht krijgen op een nieuw proces.

Ja. Mario kan zich beroepen op artikel 9 van de richtlijn tegenover de nationale rechter, omdat: 1. de richtlijn niet tijdig is omgezet, 2. het gaat om een verticale verhouding, en 3. de bepaling is voldoende duidelijk en onvoorwaardelijk geformuleerd. Gevolg: De rechter moet Mario alsnog een nieuw proces bieden waarin hij aanwezig kan zijn en nieuw bewijs kan worden meegewogen.

Een richtlijn kan alleen rechtstreekse werking hebben als: 1. De implementatietermijn is verstreken zonder correcte omzetting 2. De bepaling voldoende duidelijk, precies en onvoorwaardelijk is 3. Het gaat om een verticale verhouding (burger tegen staat of overheidsinstantie, niet tussen burgers) – zie Faccini Dori.

Application: Verticale verhouding? Ja, Mario staat tegenover de overheid (justitiële autoriteiten).

Implementatietermijn verstreken? Ja, de richtlijn moest uiterlijk op 25 mei 2019 zijn omgezet.

Duidelijk en onvoorwaardelijk? Nee. Artikel 4 vereist dat autoriteiten beoordelen of:

Mario onvoldoende middelen heeft; De belangen van de rechtspleging rechtsbijstand vereisen. ➤ Dit zijn open normen met beoordelingsruimte voor de lidstaat. ➤ Het Hof oordeelt in vergelijkbare gevallen dat zulke bepalingen te vaag zijn voor rechtstreekse werking (vgl. Kücükdeveci en Dominguez).

Staat ook in een andere week