rtlnieuws
link en: RTL Nieuws
rtlnieuws
link en: RTL Nieuws
deze
wat is 'deze'? onduidelijk
Ook dit percentage is in de afgelopen jaren gestegen
Ook dit is in de afgelopen jaren toegenomen.
uitlopen
??
oorzaak
label
meldt het Centraal Bureau voor Statistiek (CBS).
link
en heeft deze ook .
?
definiëren
benoemen
De algemene definitie volgens het European Institute for Gender Equality luidt als volgt: ‘’Killing of women and girls because of their gender’’.
Niet doen. Het is een journalistiek artikel, geen wetenschappelijk rapport. Dit voegt niks toe.
een van de vele protesten tegen femicide
liever concreter noemen waar en wanneer dit was
r.
Hierna moet nog een zin die duidelijk maakt wat de invalshoek van het artikel is.
t
d
d
t
lijkt.' Vertelt Saskia.
verkeerd, lees https://onzetaal.nl/taalloket/aanhalingstekens-en-leestekens
jaren lang
jarenlang
familie
familieleden
had
was
'
komma na aanhalingsteken
k
zieke
er
heb er
'
komma na aanhalingsteken
3
drie
Moeder zijn niet alleen dat
? rare zin
minder
minder dan wat of wie? mannen? die vergelijking heb je cijfermatig nog helemaal niet gemaakt. zou wel relevant zijn om te noemen en/of visualiseren
d
t
voltijd
voltijds
het
de
de
weg
e,
werkenden
.
vraagteken
voor
streepje! voor- en nadelen
w
hoofdletter
de
weg
partijen
bedoel je politieke partijen? dan zou ik dat er neerzetten
verschillde
meerdere
klimaat
stikstof heeft niks van doen met het klimaat. gaat om de natuur
stikstof uitstoot
samenstelling
meer
weg
stikstof debat
samenstelling: onzetaal.nl/taalloket/samenstelling
Stikstof verkiezing
Nooit een tussenkopje meteen na een afbeelding of grafiek
peilingen
noem ook de organisatie waarvan de peiling is
baadt
baat
provinciale staten verkiezingen
Fout geschreven. In de intro staat het wel goed.
rouwen (16-18 jaar en 18-24 jaar) gaf zelfs ongeveer de helft aan in de afgelopen 12 maanden seksueel grensoverschrijdend gedrag te hebben ervaren. Bij mannen in dezelfde leeftijdsgroep lag dit rond de 15 procent.
Kan je hier niet een grafiek van maken? Is relevanter dan de laatste grafiek naar mijn idee.
rondom
over
Volgens
Nu val je meteen in huis met cijfers aan het begin van je artikel. Beter niet doen. Maak het eerst concreet door de voorbeelden te noemen.
Zo
Je kan de voorbeelden beter pas in het artikel noemen. Niet in de intro. Houd het daar algemeen door te wijzen op het feit het veel in de media is de afgelopen tijd en dat er allerlei incidienten zijn geweest die veel aandacht krijgen. En eindig met de vraag. Dan wordt de intro ook beknkopter, want die is nu nogal lang. Vervolgens kan je het artikel beginnen met de voorbeelden. Bedenk: de intro hoort niet bij het artikel, maar is een losstaande teaser voor het artikel!
stil
neer
rondom
bij
er
kan weg
s
Naam van de afdeling, dus met in dit geval met hoofdletters: NOS Sport.
blijkt dat de partijen soms lijnrecht tegenover elkaar staan.
op welke programmapunten dan?
beiden
gezamenlijk, bedoel je?
maar scoorden in de verkiezingen van 2019 voor de coalitie gezamenlijk iets beter (19,3%).
vage zin, onduidelijk wat je bedoelt.
Uit de Tweede-Kamer peilingen
Hoezo Tweede Kamerpeilingen? Het zijn toch provinciale verkiezingen? Dit is niet te volgen voor lezers.
linkse
hoezo linkse winst? gewoon winst is genoeg
r
komma
vertegenwoordigen
vormen
provincies
verkiezingen
peiling
moet meervoud zijn
De
hier nieuwe alinea beginnen want de alinea is zo veel te lang
en zou een soortgelijk verkiezingsresultaat kunnen halen
Hier gaat de zin scheef lopen, klopt grammaticaal niet
ijkt ernaar
Moet zijn: Het lijkt erop dat Of: Het ziet ernaar uit dat
schunnig
dat is een raar woord hier
de
weg
rondom
over
bij
uit
nieuwkomers
niet meteen na de grafiek een tussenkopje
lijken nu de grote verliezers
deze partij lijkt nu de grote verliezer
in
voor
Binnenkort is het weer zo ver,
Deze formulering is een cliché, liever vermijden.
massaal
Massaal? Bij de provinciale verkiezingen zijn de opkomsten nooit zo heel erg massaal.
volgens Leiden in Cijfers
link naar de bron
De komst van de deelvoertuigen zouden mogelijk hieraan kunnen bijdragen.
Je moet nog eindigen met iets prikkelends, zoals of de Leidenaren er wel op zitten te wachten (daar gaat je stuk uiteindelijk ook over).
ik
Na een dubbele punt begint een citaat met hoofdletter
zegt
link naar de bron
grotendeels de meeste
grotendeels en de meest is dubbelop
volgens Onderzoek Informatie en Statistiek Groningen
Link naar de bron
Eveneens
Liever: ook
de
te pas komen, is de uitdrukking
stelt
liever: vertelt
Een groep waar deze stijging terug is te zien betreft studenten.
Hoe weet je dit? Blijkt toch niet uit onderstaande grafiek? Tenzij je vindt dat alle 18-25-jarigen studenten zijn. Hoef je ook niet te noemen, want je begint de volgende alinea er ook al mee.
Helaas
Pas op het woord 'helaas' in een journalistieke tekst. Klinkt je oordeel in naar voren. Je hebt het ook niet nodig. Hier is sterker: Dat laatste gebeurt lang niet altijd.
gebleken dat in 2021
Beter: In 2021 gingen opnieuw minder...
Uit onderzoek van het CBS
Begin niet meteen met de bron. Beter nog: haal uit de intro en noem pas later in het artikel.
komen
in Leiden? of heel NL? onduidelijk
toenemend aantal internationale studenten
laat die toename in beeld zien
tekort
Hoe groot is dat tekort nu dan?
wel
Hoe zo 'wel'? Staan anderen daar niet achter?
echter
Gebruik geen 'echter' in journalistieke teksten, komt archaïsch over. Gebruik gewoon 'maar'.
v
is
Hier ligt het aantal lager dan gemiddeld.
Klinkt vaag wat hij/jij hier bedoelt.
hun
wie bedoel je hier met 'hun'? onduidelijk
Maar zo ver zijn we nog niet en moet er, volgens de vakbond, nu verandering komen.
Kromme zin
We pakken de cijfers erbij.
overbodig
ambtenaren
wat zijn dat? rechters en ambtenaren?
11% meer
11% meer dan wat of wanneer? vaag
genuanceerder
Hoe dan? Dit wordt niet goed duidelijk. Wat volgt is niet een verklaring dat het genuanceerder ligt. Althans dat word je als lezer niet goed duidelijk. Het wordt duidelijker als je hier achter schrijft: Bij het aantal afgehandelde zaken zitten namelijk zaken die geseponeerd zijn, omdat ze te oud zijn om nog behandeld te worden. In 2021 ...
Dit doel, in combinatie met de zittingscapaciteit, is het aantal sepotbeslissingen gestegen
Kromme zin
haarverslag
?
n d
kan erop duiden
binnenkomen
kwamen
worden
werden, want gaat over iets in het verleden, niet over nu
mate van
kan weg
“Ik vertrouw erop dat wij tot een uitkomst kunnen komen (…) en waarbij de eventuele financiële consequenties niet ten laste komen van de rechterlijke ambtenaren.”,
Wat een ambtelijk, weinig zeggend citaat. Kan je beter weglaten.
Zo
Je lijkt hier door te gaan op wat in de intro staat. Maar dat kan niet. De intro hoort niet bij het artikel, maar is een losstaande alinea die een soort teaser is voor het artikel.
Koeman’s
hun
Hier verwijst 'hun' naar 'elftal', maar dat is dan geen juist verwijswoord, want 'elftal' is enkelvoud en onzijdig, terwijl 'hun' meervoud is.
Rogerson
wie is Rogerson?
Anne
achternaam?
.
Deze alinea is te lang en je stelt te veel aan de orde. Verdeel dat over meerdere alinea's.
HUMAN
link
onderzoek
link naar de bron
noemde
link naar de bron
Een stil huis, familieleden die steeds minder langskomen en bijna al je vrienden zijn inmiddels overleden: eenzaam oud worden wens je niemand toe. Iedereen in Leiden kan echter een steentje bijdragen om eenzaamheid onder ouderen te bestrijden.
Is dit de intro? Maak de tekst dan vet.
eigen huis beschikking tot zo’n duizenden e-books en luisterboeken.
is dit populair? wordt dit veel gedaan?
veranderd
Leuk als iemand van BplusC hier iets over zegt.
Kortom
Een soort van samenvattende conclusie hoort niet een journalistiek artikel. Je kan beter een bron citeren die een mooi afsluitend citaat geeft.
d
t
ze
wie zijn 'ze'? de bibliotheek is geen meervoud
er
weg
rapporteerde NOS
je kan beter gewoon linken naar de NOS
verschillen
verandering
volwassen boeken
boeken voor volwassenen
volwassen
volwassenen
Nog steeds kan er wel gezegd worden
Niet zo omslachtig, gewoon: Momenteel zijn een op de vijf Nederlanders lid van een bibliotheek
teeds minder
noem ook cijfers: in 2000 waren er nog 10, nu nog maar 2
zet er zich een trend voort waarbij
lelijk en omslachtig. Schrijf simpel Het aantal bibliotheken in Nederland is sinds 2000 drastisch afgenomen.
?
Niet meteen na de intro een grafiek. Eerst met je artikel beginnen, daarna pas grafieken
blijkt uit data van het CBS.
bronvermelding hoeft niet in de intro, kan later in het artikel
het Nederlandse landschap
Dit klinkt wat gek, als bibliotheken net als molens in het landschap staan.
Degene
'Degene' slaat altijd op personen
De
Onduidelijk waarom je hierover begint. Benoem eerst de drang van de uni om uit te breiden.
Uitbreidingsdrang
geen tussenkopjes plaatsen meteen na een afbeelding of grafiek
een faculteit op in Den Haag, Governance and Global Affairs
Is dat niet juist om Leiden te ontlasten qua aantallen studenten?
eventueel iemand spreken over spanningen tussen studenten en ‘echte’ leidenaars)
Dit hoeft toch niet? Je artikel gaat daar toch niet over?
17 duizend tot bijna 34 duizend studenten.
Zijn dat de studenten die ook daadwerkelijk in Leiden studeren? Of zit die groei m juist in de Haagse afdeling van de Universiteit Leiden? Dat moet je wel scherp hebben.
U
Hier kleine letter, want hier is het niet gebruik als specifieke naam
?
Mooi als je hierna nog een citaat kan geven van de hoogleraar die je wil spreken
Aan de hand van de Bevolkingsprognose 2022-2070 stelt CBS dat de Nederlandse bevolking de komende vijftig jaar blijft groeien. Naar verwachting zal Nederland in 2070 20,7
Dit kan goed als begin van je artikel. Dan begin je met deze prognose. Vertel dan ook hoeveel mensen nu in NL wonen. Vervolgens kan je zeggen dat momenteel de bevolkingsgroei vrijwel louter op het conto komt van migranten.
interview met Marlou Schrover, leerst
goed idee!
Uitdagingen
geen tussenkopje na grafiek
Redenen voor migratie
plaats geen tussenkopje meteen na een afbeelding of grafiek
is de migrantenstroom sterk toegenomen
uh nee, het betekent dat immigratie de enige factor is die zorgt voor de bevolkingsgroei in NL
echter
Vermijd 'echter' in journalistieke teksten. Liever gewoon 'maar'
duurder
waarom duurder? hoezo los je het stikstofprobleem op door vlees een stukje duurder te maken?
biologische
biologische dieren stoten toch ook ammoniak uit?
lijkt
hoezo 'lijkt'? is het niet echt zo?
zullen we snel over moeten gaan op meer plantaardige productie."
waarom dan? dat zal niet elke lezer meteen snappen, dus moet je uitleggen
Biologisch alternatief
geen kopje meteen na tabel
Bijvooreeld 60 procent van de totale vleesafzet. De overige 40 procent
Dit zou zinnig zijn om te visualiseren, percentage export van verschillende vleessoorten
wat de exportwaardes zijn van verschillende sectoren binnen het agrocomplex.
Waarom is dit relevant? Hier gaat je tekst helemaal niet over.
Het
De
verwerkingsprocessen
Wat zijn dat? Niet van zulke vage termen gebruiken.
Maar komen we met dit export gehalte dan wel aan ons eigen eten? Nee, wij zijn sterk afhankelijk van de buitenlandse markt. Als Nederland volledig zelfvoorzienend zou willen worden, zouden wij 3,34 miljoen hectare nodig hebben aan landbouwgrond, terwijl wij nu 1,82 miljoen hectare gebruiken, inclusief exportgrond. Ook draagt deze export van vee niet enorm veel bij aan ons Bruto Binnenlands Product (bbp). Volgens het CBS draagt het totale agrocomplex 6,4 procent bij aan het bbp.
Waarom is dit van belang? Dat wordt niet goed duidelijk. Waarschijnlijk doordat je je niet sterk genoeg focust op de vraag hoe het stikstofprobleem opgelost kan worden.
het meeste geld verdienen aan de inkomsten van het buitenlandse verkoop van vlees
Dit doet er toch niet zo toe? Gaat er toch meer om dat de vleesproductie vooral voor het buitenland is?
komt van
is voor
Toch klopt het standpunt van 'zonder boeren, geen eten' niet helemaal
Dit komt uit de lucht vallen. Hier gaat je artikel toch helemaal niet over? Het gaat (zie de kop) erover hoe we het probleem kunnen aanpakken. Richt je daar dus op.
in het heden is deze problematiek overal te zien.
Vaag. Welke problematiek bedoel je? En waar is die hoe te zien?
.
Waarom staat dit diagram op deze plek? Over welke stikstofverbinding gaat het in dit diagram?
het
wat gaat precies veel tijd kosten
onder
op.
ligt
zit
stikstof. Stikstofneerslag
Hier gaat het niet zozeer over stikstof, maar ammoniak.
te veel stikstof
Nee, dat is ook het punt niet. Gewoon stikstik (N2) zit volop in de lucht, dat is niet erg. Het probleem zijn de stikstofverbindingen: stikstofoxiden (NOx) en ammoniak (NH3). De problemen die deze twee veroorzaken zijn verschillend, gooi ze dus niet op één hoop. Lees je nog even goed in: https://www.rivm.nl/stikstof
Hoezo is er zoveel onrust in Nederland door de stikstofdiscussie?
Waarom werp je hier deze vraag? Want die beantwoord je hieronder niet. Die onrust is er omdat boeren moeten stoppen of dure maatregelen moeten nemen, maar daat gaat het hieronder niet over.
uitstoot
Over welke uitstoot heb je het hier?
tabel
Ik zie geen tabel hieronder. Wel een cirkeldiagram. Bedoel je die? Plaats die dan ook eerder, nu moet je eerst een eindje scrollen.
zij
Wie zijn 'zij'? Waarnaar verwijst 'zij'? Naar agrocomplex? Dat kan niet, want dat is enkelvoud en onzijdig, dus daarnaar kan je niet verwijzen met 'zij'.
beslaat
dat kan je niet zo zeggen. je kan wel zeggen 'verantwoordelijk is voor' of 'is afkomstig van'
agrocomplex
vakterm, niet gebruiken
waarin
waaraan
moet
moeten
de koppositie te verliezen
Dit klinkt gek, want het doel is helemaal niet om die koppositie te verliezen, maar om de uitstoot te verminderen.
Nederland
Je gaat hier plotsklaps over op een ander onderwerp: van de aandacht voor het probleem in politiek en media, naar het feit dat Nederland koploper is qua stikstofuitstoot. Dat moet je niet binnen één alinea doen.
grootste
je kan niet zeggen dat een onderwerp groot is. Wel dat een onderwerp belangrijk is of veel aandacht krijgt
De stikstofdiscussie is al langere tijd aanwezig
Rare formulering, zo zeg je dit niet
rondom
hoezo 'rondom'? Die plannen gaan toch niet rond de stikstofuitstoot? Schrijf gewoon 'stikstofplannen' of 'plannen die de stikstofuitstoot moeten verminderen'.
,"
komma moet na het aanhalingsteken, zie https://onzetaal.nl/taalloket/aanhalingstekens-en-leestekens
d
t
dus of wij de boeren dus
2x dus
Export
niet meteen na een grafiek of afbeelding een tussenkopje
punt
In de kop gaat het over het aanpakken van de stikstofcrisis, maar in de intro noem je dat niet niet. Dat moet wel als dat inderdaad de invalshoek van je artikel is.
Willen
Niet meteen na de intro al een streamer
Foto:
Noem ook wat op de foto te zien is en wanneer.
De stikstofdiscussie is bijna niet meer uit het dagelijkse debat weg te denken.
Dooddoener
toe te laten in Nederland. Er gaan vaak hele procedures aan vooraf voordat iemand echt het land uit mag worden gezet.
mensen niet langer toelaten of het land uitzetten zijn wel twee heel verschillende dingen
laagopgeleiden
Zijn arbeidsmigranten allemaal laagopgeleiden?
vol
Je behandelt dit eigenlijk helemaal niet in je artikel. Het gaat er niet over hoeveel ruimte er is in Nederland.
De belangrijkste categorieën niet-Nederlandse immigranten zijn vluchtelingen, mensen die voor werk naar Nederland komen en gezinsleden die volgen.
Hoe is die verdeling? Is nuttig om te laten zien hoeveel procent van de immigranten vluchtelingen, studenten, werkenden, etc. zijn.
Volgens cijfers van het CBS groeide tot 2014 in Nederland de bevolking door natuurlijke aanwas, pas daarna ging de toename door migratie voorbij aan de geboorte van Nederlanders.
Een grafiek waarin je deze ontwikkeling kan zien zou nuttig zijn.
Maar in ons kikkerlandje is meer ruimte dan gedacht... 13 maart 2023 | Britt LietStudent minor journalistiek en nieuwe media (2022/2023)
Hoeveel ruimte er is in NL heb je toch helemaal niet besproken in dit artikel?
Grenzen dicht
Geen kopje meteen onder de grafiek
een lange niet
weg?
Groei
niet meteen onder een afbeelding of grafiek een tussenkopje zetten
kikkerlandje
cliché
afgelopen jaar het hoogtepunt
Ik weet niet of dat klopt. Ook in 2015 was er een 'hoogtepunt' met de Syrische vluchtelingencrisis. Je kan de inleiding beter wat anders insteken door te schrijven dat het aantal asielzoekers afgelopen jaar flink steeg, met als gevolg de problemen in Ter Apel met honderden mensen die buiten moesten slapen.
vol = vol
Let op dat je in het artikel dan ook voorbeelden noemt van mensen die dit zeiden.
steeds vaker
Hier ook weer 'steeds vaker'. Pas op met zulke niet te bewijzen beweringen als journalist. Je kan ook gewoon schrijven dat een onderwerp is dat de gemoederen bezig houdt, of iets dergelijks.
steeds vaker
Pas op met beweringen als 'steeds vaker'. Het is een niet te bewijzen stelling en bovendien een cliché.