5 Matching Annotations
  1. Last 7 days
    1. Theo lời mụ làm nghề đưa người ở, tôi đã ra góc phố Amiral Courbet từ 7 giờ.

      Góc phố Amiral Courbet ở đây là một "chợ người" thật sự — chương mang tên "Muốn bán mười sáu người", nơi kẻ ở tụm năm tụm ba chờ được mụ đưa người "điểm binh" như hàng hóa. Chi tiết này không chỉ tả cảnh, nó còn là bằng chứng cho lớp giai cấp đứng sau cuộc bút chiến "dâm hay không dâm": nhóm Ngày Nay phần lớn xuất thân khá giả, Tây học trọn vẹn, còn VTP là đứa trẻ mồ côi từng phải đứng ở đúng những góc phố như thế này để có miếng ăn. Khi Nhất Chi Mai chê văn ông "đen", cái đen ấy chính là cái ông đã đứng giữa, không phải thứ ông tưởng tượng qua cặp kính.

    2. Tôi đã bờm xơm với ba bốn con nhãi, tôi đã bắt nhân tình với một vú em.

      Suốt thiên phóng sự, người kể nhất quán tự bôi bẩn mình — cải trang làm "cơm thầy cơm cô", khoe khoang chuyện bờm xơm, bắt nhân tình với vú em — trước khi kể đến cảnh cái Đũi trả tiền. Đây là lựa chọn phương pháp có chủ đích: VTP không đứng ngoài phán xét mà tự đặt mình ngang hàng, thậm chí thấp hơn, những nhân vật ông miêu tả. Chính lối viết nhập vai này khiến Nhất Chi Mai gọi ông là kẻ "nhìn thế gian qua cặp kính đen", còn VTP thì cho rằng cái đen ấy nằm ngoài phố chứ không nằm trong kính của ông.

    3. tôi đã hiểu cái tâm lý của những chị nhà thổ bòn xu của khách làng chơi để có tiền dúi cho nhân tình!

      Đây là câu kết sâu nhất của đoạn văn: người bán thân cho khách lại mua — bằng chính tiền bòn được — chút tình với người mình thật lòng thích, dòng tiền và dòng ham muốn chảy ngược chiều nhau. Cái Đũi khoét từng xu nhà chủ, tống tiền cậu bé, rồi móc tiền bao nhân tình thất nghiệp: đó là mảnh nhân tính cuối cùng sót lại trong một con người đã bị thị trường hóa toàn phần, và cũng là "giáo trình cô đầu" nó sắp bước vào. Loại chi tiết trần trụi này chính là thứ VTP bảo vệ khi tuyên bố "tiểu thuyết là sự thực ở đời", đáp trả cáo buộc "dâm uế" từ báo Ngày Nay.

    4. Từ đây trở đi, việc chúng tôi làm không thuộc về bổn phận của một thằng nhỏ hay một con sen. Tôi không cần phải tường thuật.

      Câu "tôi không cần phải tường thuật" là màn tự kiểm duyệt kiểu nháy mắt: vừa lọt lưới kiểm duyệt thời đó, vừa bắt trí tưởng tượng người đọc làm nốt phần việc, đồng thời xác nhận rằng chuyện đã xảy ra. Chính kỹ thuật né tránh mà vẫn gợi rõ này là thứ khiến phe Tự Lực văn đoàn cáo buộc VTP viết văn "dâm uế", trong khi bản thân ông xem đó là cách duy nhất để tả sự thật trần trụi của thế giới cần lao mà không bị kiểm duyệt cắt bỏ.

    5. - Thế thì tôi có đủ đây anh ạ. Thôi ta đi thôi.

      Đây là câu đảo ngược vai trò khiến đoạn văn thành "tang vật" châm ngòi cuộc bút chiến "dâm hay không dâm" 1936–1937: người đàn ông không đủ tiền, và con sen mới mười lăm mười sáu tuổi trả tiền cho cuộc hẹn. Theo chuẩn báo chí hiện đại, phóng viên ngủ với chính đối tượng điều tra là vi phạm mọi ranh giới, nhưng VTP chọn kể mình trong vai xấu — người quan sát từ chối đứng trên cao, chui hẳn vào thế giới ấy và chịu luật chơi kinh tế tình dục của nó. Chính loại trang này (cùng với Lục xì, Làm đĩ, Giông tố) đã bị Nhất Chi Mai trên báo Ngày Nay năm 1937 kết án là "dâm uế".