3 Matching Annotations
  1. Last 7 days
    1. bốn cái ghế mây được treo lên bốn cái mỏ móc buộc ngoài đầu chái

      Chi tiết hay nhất trong nửa đầu truyện: bộ ghế bị treo lên tường để không ai ngồi được.

      Lý lẽ của người vợ rất chắc: "Mình có của thì mình phải giữ gìn" — khách nhà quê ngồi thì "mấy chốc mà vứt đi". Lý lẽ của người chồng cũng chắc, nhưng chắc theo kiểu khác: anh ta cười cái "tính bủn xỉn của đàn bà", rồi vẫn đồng ý, vì "bây giờ Ðiền chỉ là một kẻ ăn nhờ".

      Một đồ vật được mua bằng bảy đồng lương bị quỵt, được định giá gấp bảy lần giá thật, rồi bị treo lên móc để giữ nguyên giá trị tưởng tượng ấy. Cái ghế không còn dùng để ngồi; nó dùng để chứng minh chủ nhà là người có học. Và mỗi tối trăng, nó lại được hạ xuống — không phải để tiếp khách, mà để cả nhà ngồi ngắm trăng. Vật vô dụng chỉ có công dụng trong những giờ mơ mộng: cùng một quy luật với thứ nghệ thuật mà truyện sắp đem ra xử.

    1. Hắn tưởng tượng ra cái cảnh lũ con háu ăn và đói khát, rón thịt bằng tay và ăn những miếng bánh thật to, miệng phụng phịu và môi bóng nhờn những mỡ.

      Gói thịt quay là chỗ Nam Cao đặt toàn bộ sức nặng của truyện, và nó là một đồ vật không bao giờ xuất hiện.

      Hộ hình dung nó rất kỹ, rất trìu mến, đến từng cái môi bóng mỡ. Hắn đã hứa: "Cả tháng chúng nó đói khát, khổ sở, hôm nay có tiền cũng nên cho chúng nó một bữa ăn ra hồn." Hắn đã đứng trước cửa hiệu. Rồi Trung và Mão vỗ vai, và "Hộ đã quên hẳn vợ con".

      Truyện không bao giờ quay lại với gói thịt. Không có cảnh lũ trẻ chờ, không có câu nào nói chúng đi ngủ đói. Nam Cao cắt thẳng sang "Sáng hôm sau". Chỗ trống ấy làm việc mạnh hơn bất cứ cảnh nào có thể viết ra — người đọc phải tự dựng lấy cái buổi tối không được kể, và tự mình chịu trách nhiệm về nó.

      Một chi tiết nhỏ mà chua: hắn tính mua "mấy hào thịt, vài cái bánh tây". Cả bữa tiệc trong tưởng tượng ấy đáng giá vài hào — và vẫn không đến được.

    1. Tôi để nguyên cả quần áo tây và chỉ ngay ngáy lo đêm nay một vài chú rận có thể rời sơ-mi tôi để du lịch ra cái chăn bông thoang thoảng nước hoa.

      Đoạn hay nhất về giai cấp trong truyện, và không có chữ giai cấp nào. Hai người đàn ông, hai cái giường "kề song song, cách nhau có một lối đi nhỏ" — khoảng cách xã hội giữa họ được đo bằng một con rận.

      Đắt nhất là chiều của sự xấu hổ: người đi kháng chiến là người phải nằm im nín thở, sợ mình làm bẩn cái chăn của người ở nhà. Độ ngủ trong nhà in, đắp chăn chung với anh em thợ; Hoàng có chăn bông tẩm nước hoa và màn tuyn trắng toát. Nhưng người phải xin lỗi trong đầu là Độ.