5 Matching Annotations
  1. Last 7 days
    1. tôi tìm mọi cách khám phá cho ra những ý nghĩ âm thầm của một cô đầm lai trẻ trung, xinh đẹp, xem cô đã biết phác hoạ lấy một cái chương trình về cuộc đời hay chưa.

      Suzanne được giới thiệu trước hết như "một cô đầm lai" — thân phận lưng chừng giữa hai cộng đồng Pháp và Việt, không hoàn toàn thuộc về bên nào. Chính từ kinh nghiệm luôn có nguy cơ bị cả hai phía nhìn như kẻ thấp kém hoặc không trọn vẹn ấy mà yêu cầu "không ai có thể khinh được ai" của cô sau này không phải một ý nghĩ ngây thơ, mà là kết tinh của một sự tỉnh táo bị hoàn cảnh xã hội bao vây. Câu văn đặt ra câu hỏi mà cả thiên phóng sự theo đuổi: một cô gái lai đã có sẵn "chương trình" nào cho cuộc đời mình hay chưa.

    1. Vú em vạch yếm để hở cái ngực trắng nõn, vắt sữa vào lòng một bên bàn tay.

      Cảnh khám hàng được kể bằng con mắt lạnh, không một lời bình luận, biến thân thể người vú thành món hàng được kiểm định như gia súc. Hai bên mặc cả bằng đúng từ vựng của chợ nông sản — "hạng nhất", "tạm được" — như thể đang xem một con vật chứ không phải một con người. Chính lối kể khách quan, không cảm thán này khiến sự tàn nhẫn hiện ra trần trụi hơn bất kỳ lời tố cáo trực tiếp nào.

    2. chị ấy mới đẻ con so, xưa nay lại không phải chân lấm tay bùn bao giờ

      Chi tiết "mới đẻ con so" không hề ngẫu nhiên mà là điều kiện của món hàng: một người đàn bà chỉ bán được làm vú em khi vừa sinh, vì thứ được mua chính là dòng sữa chứ không phải sức lao động. Xuất thân "vợ một ông phó lý", chưa từng lam lũ, cũng được định giá như một phẩm cấp nông sản, giúp chị được xếp vào "hạng nhất". Tầng chức dịch làng xã tưởng có máu mặt nay sụp xuống chợ người, và vốn liếng cuối cùng họ còn mang theo được chỉ là dấu vết của một đời sống không lam lũ.

    3. hai cái đùi non trắng hếu của con sen lại phô ra như đấu xảo!

      Đây là một trong số hiếm hoi những cảnh trong toàn bộ văn xuôi Vũ Trọng Phụng mà người dưới đáy xã hội chủ động điều khiển cái nhìn thay vì bị nhìn. Con sen Đũi cố ý phô đùi mình "như đấu xảo" — ví đùi với một cuộc triển lãm hàng hóa thuộc địa — để bẫy cậu chủ mười hai tuổi, rồi dùng chính đồng bạc của nhà chủ để "bịt miệng" cậu. Sự phơi bày ở đây là vũ khí của kẻ yếu, nhưng nó vẫn vận hành theo đúng luật chơi hàng hóa mà cả xã hội áp lên thân thể người ở: thân thể chỉ có sức mạnh khi tự định giá được chính mình.

    4. mà nó nhét giẻ vào mồm tôi, giữ hai chân tôi cho thằng oẳn cứ việc hiếp lấy hiếp để!

      "Thằng oẳn" là tiếng lóng Bắc Kỳ đương thời chỉ lính Tây đen (lính thuộc địa gốc Phi hoặc Ấn) — từ quen thuộc đến mức Nguyễn Công Hoan lấy đặt tên truyện ngắn Oẳn tà roằn (1930). Vụ hiếp dâm này do chính mụ chủ — một me Tây hết duyên về già — tổ chức, như một "bài học vỡ lòng" ép cái Đũi vào nghề làm đĩ. Đây là điểm nối thẳng vào thế giới Kỹ nghệ lấy Tây: kỹ nghệ ấy tự tái sản xuất, me già đào tạo con sen thành me mới.