56 Matching Annotations
  1. Last 7 days
    1. những sinh viên, công chức sung vào vệ quốc quân, những bác sĩ sốt sắng làm việc trong các viện khảo cứu hay các viện quân y

      Chỗ Nam Cao tự bác bỏ khái quát của chính nhân vật mình — điểm dễ bỏ qua nhất của truyện.

      Đôi mắt không nói "trí thức thờ ơ". Nó nói mẫu quan sát của Hoàng là mẫu tự chọn: anh kết luận về cả một giai tầng từ bốn người tình cờ tản cư cùng ngõ với mình, ba trong số đó là quan lại về hưu. Danh sách Độ nghĩ trong đầu ở đây — sinh viên, công chức, bác sĩ, văn nghệ sĩ — là những người cùng giai tầng ấy đang ở chỗ khác, chỗ mà Hoàng không tới.

      Đó đúng là lỗi phương pháp Hoàng mắc với nông dân, lặp lại lần thứ hai với chính giai tầng mình. Và nó là cơ chế còn hoạt động nguyên vẹn hôm nay: kết luận về một tầng lớp, một thế hệ, một ngành từ số người tình cờ ở quanh mình.

    2. Tri thức thì thế đấy. Còn dân thì... như anh đã biết.

      Hai điều trong một câu.

      "Tri thức" ở đây là ai. Không phải người biết chữ. Hoàng vừa đi thăm đúng ba nhà, và văn bản kể tên từng người: cụ Phạm — tuần phu về hưu; ông đốc — đốc học bị thải hồi "vì một vụ hiếp học trò"; cụ phán — "chuyên môn sống về nghề lo kiện, hay chạy cửu phẩm cho thiên hạ"; thêm mụ Yên Kỷ, "đệ tử tổ tôm hạng nặng". Đó là phạm trù bằng cấp và phẩm hàm thuộc địa. Độ gọi thẳng trong độc thoại: "bằng ấy thứ cặn bã của giới thượng lưu trí thức".

      Dấu ba chấm. Hoàng không nói hết vì anh cho là không cần: Độ tất nhiên cũng nghĩ thế. Chỗ bỏ lửng ấy là cơ chế lây truyền của thái độ này — nó không bao giờ phải tự bảo vệ bằng lý lẽ, chỉ cần được giả định là đã có sẵn trong người đối diện. Cả một phòng khách có thể cùng giữ nó suốt mấy năm mà chưa ai một lần phải chứng minh.

    3. Ðành để các ông ấy gọi là phản động.

      Câu chốt cho thái độ của Hoàng: anh biết mình sẽ bị dán nhãn, và chọn cái nhãn ấy thay vì chọn làm việc.

      Chú giải: năm 1948 "phản động" là một nhãn chính trị nặng, không phải lời mắng suồng sã như cách dùng hiện nay. Nói câu này là Hoàng tự nhận trước một rủi ro thật. Đọc kỹ thì đây cũng là chỗ anh thú nhận mình hiểu rất rõ tình thế của mình — nghĩa là sự đứng ngoài không đến từ mù mờ, mà từ một phép tính đã làm xong.

    4. Thế mà ông chủ tịch ấy cứ nằn nì mãi hai ba lượt, yêu cầu nhà tôi dạy bình dân học vụ hay làm tuyên truyền giúp.

      Chi tiết Nam Cao đặt rất lặng nhưng dứt điểm: chính ông chủ tịch bị vợ chồng Hoàng cười suốt buổi đã mời anh làm việc, hai ba lượt. Đáp lại, Hoàng nói: "Tôi chẳng có việc gì làm, lắm lúc cũng buồn. Nhưng công tác với những người như vậy thì anh bảo công tác làm sao được?" Rỗi việc, buồn, được mời, từ chối — sự thờ ơ ở đây là một lựa chọn, không phải một cảnh ngộ.

      Một lưu ý ngôn ngữ cho người đọc hôm nay, và là cái bẫy lớn nhất của truyện: "tuyên truyền" năm 1948 không phải một chữ xấu. Nó là tên một nghề — cán bộ đi các làng giải thích chủ trương, dạy chữ, ra báo. Khi Độ tự gọi mình là "một anh tuyên truyền nhãi nhép", anh hạ mình về cấp bậc, không phải về đạo đức. Đọc chữ ấy theo nghĩa hôm nay là đảo ngược cực đạo đức của cả truyện: người đi làm việc thành kẻ đáng ngờ, người ngồi nhà đọc Tam Quốc thành người giữ được sự trong sạch. Đúng ngược lại điều Nam Cao viết.

    5. Họ đánh vần xong một cái giấy ít nhất phải mất mười lăm phút, thế mà động thấy ai đi qua là hỏi giấy.

      Chú giải cho người đọc hôm nay: khi Hoàng nói "tri thức", anh không nói về người biết chữ. Ông chủ tịch bị anh cười ở đây người biết chữ — chỉ đọc chậm. Cái Hoàng đếm là "tri thức" là một phạm trù khác: bằng cấp và phẩm hàm thuộc địa (tuần phu, đốc học, phán, cửu phẩm).

      Năm 1948 hai phạm trù ấy đang tách nhau rất nhanh, và đó mới là chỗ chua: người biết chữ đang được sản xuất hàng loạt bởi bình dân học vụ, theo đúng hướng Hoàng ghét nhất.

      Cũng nên công bằng: các dữ kiện Hoàng nêu đều đúng. Cùng một ngày đi về, người ta hỏi giấy anh năm lượt ("Anh đi, hỏi. Anh về, hỏi, hỏi nữa…"). Một bộ máy nhà nước dựng trong một đêm bằng những người chưa từng làm hành chính thì đúng là thế. Truyện không tranh luận về dữ kiện, mà về việc làm gì với một quan sát đúng.

    6. Vẫn giữ đôi mắt ấy để nhìn đời thì càng đi nhiều, càng quan sát lắm, người ta chỉ càng thêm chua chát và chán nản.

      Toàn bộ luận đề của tác phẩm nằm trong đúng một câu này. Tất cả phần còn lại là cảnh, đồ vật, giọng nói, tiếng cười — tỉ lệ ấy chính là ranh giới giữa văn học và truyền đơn.

      Và nội dung luận đề hẹp hơn cách đọc phổ thông thường gán cho nó. Truyện không dạy "phải nhìn thấy mặt tốt của nhân dân"; nó nói về quan hệ giữa vị trí quan sát và kết luận. Lỗi của Hoàng là lỗi phương pháp: kết luận về cả một giai tầng từ bốn người tình cờ tản cư cùng ngõ, và chưa bao giờ đi mà xem. Đọc theo trục phương pháp thì truyện còn hoạt động ngoài năm 1948; đọc theo trục lạc quan thì nó chết cùng hoàn cảnh đã sinh ra nó.

    7. chỉ trước đây dăm tháng, giá có bị anh lính lệ ghẹo vợ ngay trước mặt cũng chỉ đành im thin thít mà đi

      Mốc tương đối duy nhất của truyện, và là chỗ dễ đặt nhầm gốc tọa độ. "Dăm tháng" đếm từ lúc Độ gặp những người nông dân ấy ở mặt trận, không phải từ hiện tại kể chuyện: nó đo khoảng cách giữa người nông dân trước và sau tháng Tám 1945, chứ không đo tuổi của câu chuyện. Đưa nó vào phép tính niên đại là tính sai gốc.

    8. Khéo lắm thì ăn được độ một năm. Ðến lúc hết tất nhiên là phải khổ rồi.

      Câu này rất dễ bị đọc thành "nhà Hoàng đã tản cư được một năm". Đọc kỹ thì nó hướng về phía trước: số tiền và hàng vớt vát được ước còn đủ ăn chừng một năm, và cái khổ là chuyện sợ sẽ đến ("Chỉ sợ đến lúc ấy, họ lại mỉa lại"). Nó chỉ cho phép một kết luận: truyện nằm trong năm đầu sau ngày tản cư — không chứng minh đã hết một năm.

      Chức năng thật của nó là đo lớp đệm vật chất của gia đình này. Bằng chứng ở ngay câu sau: muốn ăn một con gà thì "chưa đến nỗi không mua nổi", chỉ kiêng vì sợ miệng lưỡi hàng xóm. Nhà gạch ba gian, sân gạch, vườn rau, chăn bông thoang thoảng nước hoa, thuốc lá thơm, chị vú, thằng nhỏ — Hoàng tản cư mà kháng chiến chưa chạm được vào anh một ngón tay. Nhìn từ trong cái đệm ấy, ngoài kia mới toàn là cái ngố.

  2. Jul 2026
    1. chị lẳng lặng rót một cút rượu ti

      "Rượu ti" là rượu của hãng độc quyền được nhà nước bảo hộ cho phép sản xuất và bán hợp pháp — một chi tiết nhỏ nhưng gợi ra cả một cơ chế: chính quyền thuộc địa độc quyền hóa cả những nhu cầu bình thường nhất của đời sống dân quê. Cụ Thi mua rượu ti mỗi tối trong khi Liên rón rén, sợ hãi khi rót cho cụ — cảnh sinh hoạt tưởng như êm đềm phố huyện thực chất diễn ra trong khuôn khổ một thiết chế kiểm soát kinh tế đã ăn sâu đến mức không ai còn để ý. So với thứ rượu lậu và cơn say triền miên của Chí Phèo, chi tiết này cho thấy độc quyền rượu thời Pháp thuộc phủ bóng lên cả những trang văn hiền hòa nhất.

    1. Bác hộ lại kể những chuyện quan trên ở phủ này sức cho dân phải uống rượu ra làm sao, ở huyện kia một con lợn bao nhiêu chai, một con bò bao nhiêu chai...

      Đây là dấu vết của tầng thuế thứ nhất — ngân sách Đông Dương qua độc quyền rượu: quan trên khoán mức tiêu thụ rượu ty theo đầu lợn, đầu bò trong làng, bất kể dân có uống hay không. Thuế gián thu núp dưới hình thức một mặt hàng độc quyền, nhưng vận hành như một sắc thuế cưỡng bức không kém thuế thân.

    2. bày ở cái sập đối diện một bàn đèn thuốc phiện

      Bàn đèn thuốc phiện xuất hiện giữa nhà một gia đình khá giả như một đồ vật bình thường, không cần giấu giếm — bằng chứng cho thấy thuốc phiện dưới thời thuộc địa là hàng hóa hợp pháp, độc quyền nhà nước bán ra chứ không phải tệ nạn lén lút. Đây là hình ảnh trực tiếp của trụ cột thứ ba trong tam độc quyền Doumer: có những năm nguồn thu thuốc phiện chiếm tới một phần ba ngân sách chung Đông Dương, khiến chính quyền "khai hóa" trở thành nhà cung cấp và người hưởng lợi lớn nhất từ cơn nghiện của chính thần dân mình.

    3. quan trên rầy la về trong huyện có nhiều người nấu rượu lậu quá, đến nỗi rượu tá ế ẩm, như vậy hại cho quỹ nhà đoan

      Nhà đoan là cơ quan thu thuế quan – độc quyền rượu, và "rượu tá" (rượu do hãng thầu độc quyền cung ứng) chỉ tồn tại được nếu dân bị dồn phải mua nó thay vì tự nấu. Ông huyện bị quan trên rầy vì để dân nấu rượu lậu — nghĩa là chức trách của quan phủ, quan huyện dưới thời hậu-Doumer thực chất là canh giữ nguồn thu cho quỹ độc quyền rượu, chứ không phải trị an theo nghĩa thông thường. Chi tiết này cho thấy cỗ máy tài chính Doumer đã biến bộ máy hành chính Nam triều thành nhân viên thu thuế của Liên bang Đông Dương.

    4. quan trên ở phủ này sức cho dân phải uống rượu ra làm sao

      "Sức" ở đây nghĩa là ép buộc bằng công văn quan trên — dân không được chọn uống hay không, mà bị áp khoán tiêu thụ rượu theo đầu người, đầu lợn, đầu bò. Đây chính là mặt trái của tam độc quyền rượu – muối – thuốc phiện mà Paul Doumer dựng lên từ 1897–1902: nhà nước không chỉ độc quyền sản xuất mà còn cưỡng bức tiêu thụ để bảo đảm nguồn thu. Bác hộ lại kể chuyện này như giai thoại phiếm, cho thấy sự phi lý ấy đã thành nếp sống bình thường ba mươi năm sau khi Doumer rời Đông Dương.

    1. Nhưng bây giờ tôi có thể nói với hết thảy (các ngài nhớ cho là hết thảy ) các độc giả yêu quý của tôi rằng xin các ngài cứ điều tra ngay các ngài.

      Đây là câu quay ống kính 180 độ: suốt thiên phóng sự, máy quay chĩa vào đám cơm thầy cơm cô, rồi vào người kể, vào bạn hữu người kể — và đến câu này thì dừng hẳn ở mặt độc giả. Lời đùa của Nguyễn Công Hoan được chuyển thẳng thành lệnh cho người đọc, nhấn thêm bằng ngoặc đơn "các ngài nhớ cho là hết thảy" để không ai lách được. Bộ tiêu bản mẫu hạng phía trên cố ý không đầy đủ — phần còn thiếu được chỉ thẳng chỗ tìm: trong chính nhà các ngài.

  3. Jan 2026
  4. Nov 2025
  5. Jun 2025
  6. Sep 2024
  7. Jun 2024
    1. Keys

      diff算法中关于key的两个问题

      1.如果列表元素中不指定key属性,会有什么问题?

      1.1 如果从列表尾增加元素直接插入,如果从列表头增加元素就需要重新构建整个列表元素子树。(从非尾部操作会导致后续一致的部分无法复用,会有一定的性能问题)

      1.2 如果插入两个类型一致,值一致的节点,在删除时,会同时删除两个节点。

      2.如果列表元素中用idx作为key属性,会有什么问题?

      2.1 从非列表尾部操作(增、删、改)会导致渲染错误。

      2.1.1 增:最后一个元素显示两次

      2.1.2 删:最后一个元素不显示

      2.1.3 改:改了没效果

  8. Apr 2024
    1. Documenten zijn het dominante transportmiddel in en tussen organisaties. Ze hebben doorgaans het formaat van staande of liggende a4tjes, of een verzameling daarvan, en heten .pdf, .doc of .xlsxl.

      Documents are dominant in organisations as a means of organising and communicating information.

  9. Oct 2023
  10. Sep 2023
  11. Aug 2023
    1. What won’t change is people’s tendency toward gossip, tribalism driven by gossip and the ability of anybody to inform anybody else about anything, including wrongly. The only places where news won’t skew fake will be localities in the natural world. That’s where the digital and the physical connect best. Also expect the internet to break into pieces, with the U.S., Europe and China becoming increasingly isolated by different value systems and governance approaches toward networks and what runs on them.
      • for: progress trap, unintended consequence, unintended consequence - digital technology, quote, quote - progress trap, quote - Doc Searls
      • quote
        • What won’t change is people’s tendency toward gossip,
          • tribalism driven by gossip and the ability of anybody to inform anybody else about anything,
            • including wrongly.
        • The only places where news won’t skew fake will be localities in the natural world.
        • That’s where the digital and the physical connect best.
        • Also expect the internet to break into pieces, with
          • the U.S.,
          • Europe and
          • China
        • becoming increasingly isolated by different value systems and governance approaches toward
          • networks and
          • what runs on them.
  12. Feb 2023
  13. Mar 2022
  14. Nov 2021
    1. There is no need for metadata, attributes, properties, opening and closing tags or whatever fancy words or concepts we can come up with, we just need simple objects with key-value information.

      Trying to consolidate [[SGML]]'s lack of key-value paid & arrays vs [[JSON]]'s lack of attributes and spanning extents.

    2. Die-hard developers are waging an endless holy war against the ignorant lowlifes who refuse this concept in a quest to convert everyone to their cause.

      Here it is an typicall article mocking everybody not respecting HTML semantics that i didn't even know existed - but it had a point!

  15. Sep 2021
    1. Đọc sách nghe tưởng chừng là việc quen thuộc và phức tạp vô cùng đối với nhiều người mà lại trở nên đơn giản đến không tưởng với cách diễn tả sâu sắc qua từng câu chuyện của tác giả Phan Thanh Dũng.

  16. Aug 2021
  17. Jun 2020
  18. May 2020
  19. Apr 2020
  20. Jan 2020
    1. Store items into a database.

      is this misleading? because it is not until, the txn here is committed, that the changes from mdb_put are propagated across the environment.

      while the description reads

      Store items into a database.

      which isn't what's happening. the write might be happening in the copy-on-write area, but the description could be more precise.

  21. Apr 2019
  22. Jan 2019
  23. Feb 2018
  24. Dec 2016
    1. Process The process is about taking the captured data as an input, and making it ready to render. concepts??? [TODO ]

      So, this i see as individually linked to it's specific concepts and methods. i can't imagine of it's own sub-section in architecture document as it's very diverse and broad.

  25. Jul 2015